Pitaya - Hylocereus undatus XL – smoczy owoc

Pitaja, czyli smoczy owoc (Hylocereus undatus), to fascynujący, szybko rosnący kaktus pnący z rodziny kaktusowatych, pochodzący z Ameryki Środkowej. Przyciąga uwagę trójkątnymi, mięsistymi, zielonymi łodygami, pnącymi się za pomocą korzeni powietrznych, całkowitym brakiem liści, ogromnymi, białymi, pachnącymi kwiatami o średnicy do 30 cm, należącymi do największych w całym królestwie roślin – kwitnącymi tylko przez jedną noc – a przede wszystkim pięknymi, egzotycznymi owocami o jaskrawoczerwonej lub żółtej, łuskowatej skórce przypominającej smocze łuski i białym lub czerwonym miąższu pokrytym drobnymi, czarnymi nasionami. Pitaja jest uprawiana w warunkach środkowoeuropejskich jako przenośna roślina tarasowa lub ozdobna roślina doniczkowa, idealna do jasnych wnętrz, ogrodów zimowych i szklarni. Zdjęcie poglądowe.

Siedlisko i gleba:

Preferuje bardzo jasne stanowisko słoneczne lub jasne, rozproszone światło – latem toleruje bezpośrednie nasłonecznienie, zimą wymaga jak najwięcej światła. Sadzić w lekkim, przepuszczalnym podłożu dla kaktusów o lekko kwaśnym odczynie pH 5,5-6,5, wzbogaconym piaskiem lub perlitem dla zapewnienia dobrego drenażu – nie wapnować. Unikać ciężkiego, mokrego podłoża, które powoduje gnicie korzeni i łodyg.

Sadzenie:

Posadź w pojemniku o średnicy co najmniej 40–50 cm z doskonałymi otworami drenażowymi i 5-centymetrową warstwą drenażu na dnie. Zapewnij solidne podparcie – mocny tyczkę, kratownicę lub pergolę – pitaja rośnie bardzo szybko i silnie, dlatego należy ją podeprzeć korzeniami powietrznymi. Przesadź w kwietniu-czerwcu do nieco większego pojemnika. Po 20 maja przenieś w osłonięte, słoneczne i ciepłe miejsce na zewnątrz.

Opatrunek:

Podlewaj oszczędnie – pitaja to kaktus i nie znosi nadmiernego podlewania. Pomiędzy podlewaniami pozwól podłożu dokładnie przeschnąć na głębokość co najmniej 3–5 cm. Latem podlewaj mniej więcej co 7–10 dni, zimą co najmniej – aby łodygi nie wyschły całkowicie i nie pomarszczyły się. Mniej podlewania jest zawsze lepsze niż więcej.

Wilgotność:

W przeciwieństwie do innych kaktusów, pitaja pochodzi z wilgotnych lasów tropikalnych i preferuje nieco wyższą wilgotność – od czasu do czasu zraszaj łodygi ciepłą wodą lub ustaw doniczkę na tacy z wilgotnymi kamykami. Nie wymaga jednak ekstremalnie wysokiej wilgotności.

Nawożenie:

Nawozić co tydzień płynnym nawozem do kaktusów lub zrównoważonym nawozem NPK o niskim stężeniu od wiosny do jesieni. Przed kwitnieniem należy zmienić nawóz na nawóz o wyższej zawartości fosforu i potasu, aby wspomóc kwitnienie i owocowanie. Zimą należy całkowicie zaprzestać nawożenia.

Temperatura:

Idealna temperatura dla aktywnego wzrostu wynosi 20–30°C. Nie toleruje mrozu ani temperatur poniżej 5°C – w temperaturach poniżej 15°C roślina cierpi i przestaje rosnąć. Zimuje w chłodniejszym, jasnym pomieszczeniu lub oranżerii w temperaturze 5–16°C, z ograniczonym podlewaniem i bez nawożenia – chłodniejsze zimowanie sprzyja kwitnieniu w następnym sezonie.

Cięcie i konserwacja:

Przycinaj regularnie, usuwając nadmiar lub uszkodzone pędy, aby zachować zwarty kształt i pobudzić rozgałęzianie. Tnij czystym, ostrym nożem. Pitaja dobrze znosi cięcie i szybko się regeneruje. Odcięte pędy można wykorzystać jako sadzonki.

Zimowanie i mrozoodporność:

Pitaja nie jest mrozoodporna. Zimuje w chłodniejszym, jasnym pomieszczeniu lub oranżerii w temperaturze 5–16°C, z minimalnym podlewaniem i bez nawożenia. Wiosną należy stopniowo zwiększać podlewanie i nawożenie oraz przenosić roślinę w jaśniejsze i cieplejsze miejsce.

Wysokość, wzrost i spadek:

W pojemnikach dorasta do 2–5 m długości przy odpowiednim podparciu, rośnie bardzo szybko – w sprzyjających warunkach przyrasta nawet do 1–2 m rocznie. Jest zimozielony – nie opada i zdobi podporę lub ogród zimowy mięsistymi, zielonymi pędami przez cały rok.

Zapylanie i owoce:

Pitaja kwitnie nocą, tworząc olbrzymie, białe, pachnące kwiaty – każdy kwiat kwitnie tylko jedną noc i musi zostać zapylony w ciągu tej jednej nocy. Aby zawiązać owoce w warunkach pokojowych, konieczne jest ręczne nocne zapylanie pędzelkiem – pyłek należy przenieść z pręcików na znamię słupka w środku kwiatu. Pitaja jest częściowo samopylna, ale zapylenie krzyżowe między dwiema różnymi roślinami znacznie zwiększa szansę na owocowanie. Owoce dojrzewają około 30–50 dni po zapyleniu – dojrzałe owoce są jaskrawoczerwone lub żółte z charakterystycznymi zielonymi łuskami.

Zbiór i przetwarzanie owoców:

Zbieraj w pełni dojrzałe owoce ręcznie, gdy skórka nabierze intensywnie czerwonego lub żółtego koloru, a łuski zaczną brązowieć. Wydrąż miąższ łyżką lub pokrój w kostkę. Pitaja jest bogata w witaminę C, witaminy z grupy B, żelazo, magnez, fosfor i przeciwutleniacze – zwłaszcza betacyjany o działaniu przeciwzapalnym. Spożywa się ją na świeżo, dodaje do sałatek owocowych, koktajli, jogurtów i deserów. Przetwarza się ją na soki, syropy, sorbety i lemoniady. Nasiona są jadalne i bogate w zdrowe kwasy tłuszczowe.

Reprodukcja:

Pitaję bardzo łatwo rozmnaża się przez sadzonki pędowe – odetnij kawałek łodygi o długości 20–30 cm, pozostaw do wyschnięcia na 2–3 dni i posadź w podłożu dla kaktusów w temperaturze 25–30°C. Roślina zapuszcza korzenie w ciągu 2–4 tygodni. Można ją również rozmnażać, wysiewając świeże nasiona na powierzchnię piaszczystego podłoża w temperaturze 25–30°C pod folią – kiełkują w ciągu 10 dni. Sadzonki zaczynają owocować wcześniej niż siewki.

Szkodniki i choroby:

Pitaja jest stosunkowo odporna na szkodniki. W suchych warunkach może być sporadycznie atakowana przez przędziorki lub wełnowce. Najczęstszą i najpoważniejszą chorobą jest zgnilizna łodyg i korzeni, spowodowana podmokłą glebą. Największym problemem jest brak światła i ciepła, który uniemożliwia kwitnienie i owocowanie.

Stosując się do tych instrukcji, możesz mieć pewność, że Twoja pitaja będzie rosła zdrowo i odwdzięczy się Ci o każdej porze roku pięknymi, egzotycznymi, olbrzymimi kwiatami, a przy odpowiedniej ilości ciepła i światła – pięknymi smoczymi owocami, które wniosą niepowtarzalny urok środkowoamerykańskiego lasu deszczowego na Twój taras lub do oranżerii.

Więcej informacji o uprawie znajdziesz tutaj: Pitahaya