Lippia citrodora - Aloizja cytrynowa

Lippia citrodora – Werbena cytrynowa – Werbena cytrynowa, obecnie znana botanicznie jako Aloysia citrodora, to krzew liściasty pochodzący z południowej Ameryki Południowej. Pochodzi z Argentyny i Chile, gdzie rośnie na suchych, słonecznych zboczach. Do Europy została sprowadzona przez Hiszpanów w XVII wieku. Nazwa rodzajowa Aloysia pochodzi od imienia Marii Luizy, księżniczki Parmy i królowej Hiszpanii. Liście są wąskie, szorstkie i silnie pachną cytryną w dotyku. Zapach jest tak intensywny, że roślina jest uprawiana głównie ze względu na niego. Od lipca do września na końcach gałęzi pojawiają się drobne, białe lub jasnofioletowe kwiaty, zebrane w zwiewne wiechy. Przyciągają one pszczoły i motyle.

Liście rosną po trzy lub cztery wokół łodygi i mierzą od 7 do 10 cm. Świeże lub suszone liście są wykorzystywane do herbat ziołowych, deserów, lodów, lemoniad i likierów. Liście wytwarzają również olejek eteryczny, który jest wykorzystywany w przemyśle perfumeryjnym. Herbata z werbeny cytrynowej ma delikatny cytrynowy smak i jest jedną z najpopularniejszych herbat ziołowych. W przeciwieństwie do melisy, zachowuje swój zapach nawet po wysuszeniu. Krzew nadaje się do siedzenia na tarasie lub przy oknie, ponieważ wystarczy delikatnie pogłaskać liść, a zapach rozniesie się po całym otoczeniu. W naszych warunkach uprawia się go w pojemniku, ponieważ nie przetrwa zimowych przymrozków. Zdjęcie poglądowe.

Siedlisko i gleba:

Aloisia potrzebuje pełnego słońca i ciepłego miejsca, osłoniętego od zimnych wiatrów. Im więcej słońca, tym intensywniejszy zapach. Gleba powinna być lekka, przepuszczalna, piaszczysto-gliniasta i lekko kwaśna do obojętnej. Gleby ciężkie i stale wilgotne są szkodliwe dla korzeni.

Zastosowanie i lokalizacja:

Najlepiej rośnie w dużym pojemniku na słonecznym tarasie, balkonie lub w ogrodzie. Można ją łatwo przenieść na zimę do domku zimowego. Dobrze rośnie w szklarni i ogrodzie zimowym. W mieszkaniu można ją uprawiać przy oknie od strony południowej, ale zimą potrzebuje dużo światła i chłodniejszego pomieszczenia. W ciepłych regionach można spróbować posadzić ją w otwartym gruncie, w osłoniętym miejscu z dobrym okryciem na zimę.

Sadzenie:

Posadź krzew wiosną, po ustąpieniu przymrozków, w pojemniku z dużymi otworami drenażowymi. Na dnie połóż warstwę keramzytu lub żwiru. Resztę wypełnij mieszanką wysokiej jakości podłoża, piasku i odrobiny kompostu. Pojemnik powinien mieć pojemność co najmniej 10-15 litrów. Młode rośliny przesadzaj każdej wiosny, a starsze co 2-3 lata.

Opatrunek:

Podlewaj regularnie latem, ale tylko wtedy, gdy wierzchnia warstwa podłoża wyschnie. Woda nie powinna stać w podstawce pod doniczką. Zbyt mokra powierzchnia spowoduje żółknięcie i opadanie liści. Zimą należy znacznie ograniczyć podlewanie, aby zapobiec gniciu korzeni.

Wilgotność:

Roślina toleruje normalną wilgotność powietrza na tarasie i w ogrodzie. Zraszanie nie jest konieczne. Zimą pomocne jest częste wietrzenie, co zapobiega rozwojowi pleśni i szkodników.

Nawożenie:

Od kwietnia do sierpnia nawozić raz na 2-3 tygodnie uniwersalnym nawozem płynnym. Zbyt duża ilość nawozu osłabia zapach liści, dlatego lepiej stosować słabsze dawki. Od września zaprzestać nawożenia, aby drewno dojrzało przed zimą.

Temperatura:

Aloisia najlepiej rośnie latem w temperaturze od 18 do 30°C. Zimą preferuje jasne i chłodne miejsce o temperaturze od 5 do 10°C. W ciepłym miejscu zimowania wydłuża się i słabnie.

Cięcie i konserwacja:

Krzew dobrze znosi cięcie. Wiosną, przed rozwojem pąków, należy skrócić wszystkie pędy o około połowę. Pozwoli to uzyskać gęstszy i niższy krzew. Latem należy uszczykiwać końcówki pędów, aby roślina była bardziej rozgałęziona. Liście można zbierać przez cały sezon. Zapach jest najsilniejszy tuż przed kwitnieniem.

Zimowanie i mrozoodporność:

Roślina może znieść temperatury do -10°C przez krótki czas, ale nie przetrwa zimy w pojemniku na zewnątrz. Przed pierwszymi przymrozkami należy przenieść doniczkę do jasnego, chronionego przed mrozem pomieszczenia. Jesienią i zimą większość liści opada. Jest to normalne zjawisko, a krzew odrośnie wiosną. W ciepłych regionach system korzeniowy może przetrwać zimę na zewnątrz pod grubą warstwą ściółki.

Wysokość, wzrost i spadek:

W naszych warunkach krzew dorasta do wysokości od 1 do 1,5 m. Rośnie umiarkowanie do szybkiego. Liście opadają jesienią lub podczas mroźnych zim. Nowe wyrastają wiosną.

Zapylanie i owoce:

Kwiaty są zapylane przez pszczoły i motyle. Krzew owocuje również pojedynczo, ale owoce są małe, suche i rzadko powstają w naszych warunkach. Owoce nie są jadalne i nie mają praktycznego zastosowania. Liście są cenne.

Reprodukcja:

Aloisię najłatwiej rozmnaża się przez letnie sadzonki półzdrewniałe o długości 8-10 cm. Sadzonki należy wbić w piasek z torfem i przechowywać w ciepłym miejscu. Ukorzeniają się po 3-5 tygodniach. Można je również rozmnażać przez sadzonki wiosenne z młodych pędów. Nasiona rzadko wysiewa się, ponieważ słabo kiełkują.

Szkodniki i choroby:

Roślina może być atakowana przez mączliki, przędziorki i mszyce, szczególnie w suchych i ciepłych regionach zimowania. Najlepszym sposobem zapobiegania jest wentylacja i regularna kontrola liści. Nadmierne podlewanie może prowadzić do gnicia korzeni.

Stosując się do tych wskazówek, będziesz mieć zdrowy i pachnący krzew, który będzie zaopatrywał kuchnię w świeże liście herbaty i wypełniał taras cytrynowym aromatem przez całe lato.

Więcej informacji znajdziesz tutaj: Aloina cytrynowa